Author Archives: pzaremba

Działania, intencje, motywacje

Kevin Bauder
23 paź 2026 | Z ostatniej chwili

Mówią, że czyny mówią głośniej niż słowa. Może czasami tak jest. Ale często ocena samych czynów okazuje się trudna lub wręcz niemożliwa.

Pewnego dnia szedłem ulicą osiedlową. Przede mną trzy kobiety rozmawiały na chodniku. Jedna z nich miała ze sobą malucha, na którego nie zwracała prawie uwagi. Nagle maluch postanowił uciec z aresztu. Z zaskakującą prędkością skierował się w przestrzeń między dwoma zaparkowanymi samochodami i miał zamiar wybiec na ulicę. W jego kierunku jechał samochód. Samochód jechał z rozsądną prędkością, ale kierowca nie zdążyłby zauważyć dziecka i się zatrzymać. Krzyknąłem i pomachałem. Matka zobaczyła dziecko, podbiegła i złapała je w ostatniej chwili. Potem stanęła na krawężniku, krzycząc i przeklinając przejeżdżający samochód, którego kierowca wciąż nic nie zauważył. Najwyraźniej uznała, że ta niemal tragedia to wina kierowcy.

Wyobraź sobie, że stało się najgorsze, że kierowca potrącił dziecko i że ono zmarło. W wiadomościach prawdopodobnie napisano by tylko, że kierowca przejechał dziecko. Ludzie obwiniliby kierowcę. Ale z tego, co widziałem, prawdziwa wina leżała po stronie matki. Jej zaniedbanie – niewypełnienie obowiązku – byłoby najczęstszą przyczyną śmierci. Czyny kierowcy niekoniecznie mówiłyby same za siebie.

Nawet jeśli myślisz, że oceniasz czyny, często oceniasz coś innego. Wyobraź sobie siebie w zatłoczonym pokoju. Ktoś nadepnął ci na stopę, sprawiając ci prawdziwy ból. Ale zaraz potem przeprosił. Prawdopodobnie przyjmiesz przeprosiny. Zdajesz sobie sprawę, że to jedna z tych rzeczy, które zdarzają się w zatłoczonych pomieszczeniach. To nieuniknione. Zakładając, że nie wyrządzono większej krzywdy, najprawdopodobniej wymazasz to zdarzenie z pamięci.

Nie oceniłeś czynu. Czyn polegał na nadepnięciu na twoją stopę i zadaniu ci bólu. Oceniłeś intencję. Zarówno sytuacja, jak i przeprosiny dały ci do zrozumienia, że ta osoba nie miała na celu wyrządzenia ci krzywdy. Prawdopodobnie nawet nie była niedbała. Mógł zostać potrącony, a ty w ostatniej chwili nieświadomie przesunąłeś stopę na jego drogę. On tylko próbował przejść przez pokój. Pomimo chwilowego bólu, oceniłeś intencję i zignorowałeś incydent.

Z drugiej strony, wyobraź sobie, że ktoś w tym samym pokoju uderza cię zaciśniętą pięścią w twarz. Pudłuje, a ty nie odczuwasz bólu. Mimo to natychmiast stajesz w gotowości. Dlaczego? Ponieważ sądzisz, że ta osoba próbuje cię skrzywdzić. Prawdopodobnie spróbuje ponownie. Musisz być gotowy. Ale znowu, to, co oceniłeś, to nie działanie, ale intencja.
Czyny mężczyzny (kobiety, dziecka) to to, co on faktycznie robi. Jego intencje to to, co próbuje zrobić. W wielu okolicznościach nie da się ocenić jego czynów bez uprzedniej oceny jego intencji. Ocena intencji to ważne zadanie moralne.

Continue reading →

Codzienne rozważania_24.10.2026

Tak odważny i tak bojaźliwy jak Eliasz

Greg Laurie
„Pamiętajcie, drodzy bracia i siostry, że niewielu z was było mądrych w oczach świata, potężnych czy bogatych, gdy Bóg was powołał. Zamiast tego Bóg wybrał to, co świat uważa za głupie, aby zawstydzić tych, którzy uważają się za mądrych. I wybrał to, co bezsilne, aby zawstydzić tych, którzy są możni” (1Kor 1:26–27).

As Bold and as Fearful as Elijah

Wspominaliśmy o doświadczeniach proroka Eliasza w jednym z poprzednich nabożeństw. Chcę jednak powrócić do jego życia, aby zilustrować, jakimi ludźmi posługuje się Bóg do wypełniania swojego dzieła. Szybki rzut oka na prorockie CV Eliasza podpowiada nam, że wskrzesił syna wdowy. Rozstąpił rzekę Jordan. Powstrzymał deszcz w Izraelu na trzy i pół roku. Sprowadził ogień z nieba.

Głębsze zanurzenie ujawniłoby, że Eliasz był Tiszbitą z Gileadu. Dziś może to niewiele dla nas znaczyć, ale ważne jest, aby wiedzieć, że Gilead leżał na wschód od rzeki Jordan. Ludzie, którzy tam mieszkali, byli szorstcy, opaleni i twardzi. Jako Tiszbita, Eliasz ubierał się w skóry zwierząt. Nie był to człowiek, którego można było lekceważyć.

A co to ma wspólnego z nami? Według nowotestamentowej Księgi Jakuba, „Eliasz był człowiekiem o naturze podobnej do naszej” (5:17). W Przekładzie Nowego Życia czytamy: „Eliasz był człowiekiem takim samym jak my”.

Są fragmenty historii Eliasza, które sprawiają, że wydaje się on nadczłowiekiem. Ale nim nie był. Był tak samo omylny, tak samo wadliwy – i czasami tak samo przestraszony jak my. W pewnym momencie popadł w tak przygnębienie, że chciał się poddać i umrzeć.

Continue reading →

Codzienne rozważania_23.10.2026

Wybór braku strachu

Greg Laurie
„Tak, a Pan wybawi mnie od wszelkich złych ataków i bezpiecznie zaprowadzi do swojego niebiańskiego Królestwa. Chwała Bogu na wieki wieków! Amen” (2Tym 4:18_/

Choosing Not to Fear

Jeżeli ktokolwiek miał powód, by czuć niepokój i strach, to był to apostoł Paweł. Oto zaledwie fragment jego życia, o którym apostoł opowiada słowami: „Przywódcy żydowscy wymierzyli mi trzydzieści dziewięć razów. Trzy razy byłem bity rózgami. Raz ukamienowany. Trzy razy rozbiłem się na morzu. Raz spędziłem całą noc i dzień dryfując po morzu. Wiele razy odbywałem dalekie podróże. Spotkały mnie niebezpieczeństwa ze strony rzek i rabusiów. Spotkały mnie niebezpieczeństwa ze strony mojego ludu, Żydów, jak i pogan. Spotkały mnie niebezpieczeństwa w miastach, na pustyniach i na morzu. Spotkały mnie również niebezpieczeństwa ze strony ludzi, którzy twierdzą, że są wierzącymi, a nimi nie są. Pracowałem ciężko i długo, znosząc wiele bezsennych nocy. Byłem głodny i spragniony, a często głodowałem. Drżałem z zimna, nie mając wystarczająco dużo odzieży, aby się ogrzać. A poza tym wszystkim noszę codzienny ciężar mojej troski o wszystkie Kościoły” (2 Koryntian 11:24–28 NLT).

Jedną z rzeczy, która mnie zadziwia u Pawła, jest to, że zawsze stawał na wysokości zadania i wykorzystywał każdą okazję, aby głosić ewangelię, bez względu na to, jak przerażające były jego osobiste okoliczności.

Jak mówiliśmy w jednym z poprzednich nabożeństw, kiedy Paweł i Sylas zostali wrzuceni do więzienia, zaczęli śpiewać pieśni chwalące Boga o północy. Później trzęsienie ziemi zachwiało fundamentami więzienia, drzwi się otworzyły, a łańcuchy więźniów opadły. Wtedy ten sam strażnik, który ich skuł i wychłostał, zapytał: „Co mam czynić, aby być zbawionym?”.

Kiedy Paweł został postawiony przed dostojnikami Rzymu, nie był zastraszony. Kiedy stanął przed Feliksem, mówił o sprawiedliwości, samokontroli i nadchodzącym sądzie. Kiedy stanął przed Herodem Agryppą II, Festusem i innymi dostojnikami, zapytał: „Czemu uważacie za nieprawdopodobne, że Bóg wskrzesza umarłych?” (Dzieje Apostolskie 26:8). Później, zwracając się bezpośrednio do Agryppy, zapytał: „Czy wierzysz prorokom? Wiem, że wierzysz” (Dzieje Apostolskie 26:27). Kiedy został przewieziony jako więzień na statek, nie pozwolił, by strach wziął nad nim górę. Zamiast tego zyskał szacunek kapitana, załogi, żołnierzy i rzymskiego setnika na pokładzie statku.

Continue reading →

Codzienne rozważania_22.10.2026

Towarzysz w czasach kłopotów

Greg Laurie
Powiedziałem wam to wszystko, abyście mieli we mnie pokój. Tu na ziemi będziecie mieli wiele prób i smutków. Ale miejcie odwagę, bo „Ja zwyciężyłem świat” (J 16:33).

A Companion in Times of Trouble

W naszym ostatnim nabożeństwie rozmawialiśmy o tym, jak Bóg nas podtrzymuje – to znaczy, chroni nas w chwilach zwątpienia i lęku. Nie zrozumcie jednak źle sformułowania Psalmu 121:3. Bóg nas podtrzymuje , ale to nie znaczy, że zawsze będzie nas chronił przed kłopotami. Wystarczy spojrzeć na życie – no cóż, praktycznie każdej postaci biblijnej – aby się o tym przekonać.

Po wyjściu Izraelitów z Egiptu Bóg mógł powstrzymać ścigającą ich armię egipską przed dogonieniem ich. Zamiast tego pozwolił faraonowi i jego wojskom zbliżyć się do Izraelitów nad brzegiem Morza Czerwonego. Dopuścił, by kłopoty zbliżyły się na tyle, by zagrozić dobru Jego ludu. I uczynił to dla ich dobra. Chciał, aby modlili się do Niego, aby mogli zobaczyć Jego moc w praktyce. Nigdy ich nie opuścił. Ustawił się między Izraelitami a sprawiającymi kłopoty Egipcjanami. I odpowiedział na modlitwy swojego ludu, otwierając Morze Czerwone, aby mogli przejść po suchym lądzie. Bóg towarzyszył im w ich trudnościach.

Może właśnie teraz masz kłopoty. Może boisz się lub nie jesteś pewien swojej przyszłości. Nie wiesz, co będzie dalej. Musisz zrozumieć, że nie jesteś sam. Bóg może nie sprawić, że twoje problemy znikną, ale będzie ci przez nie towarzyszył.

Czasami dajemy się uśpić i myślimy, że mamy prawo do łatwego, spokojnego życia, a potem pewnego dnia umieramy spokojnie we śnie. Przekonujemy samych siebie, że normą powinno być przyjemne, przytulne i wygodne życie. Ale Biblia tego nie obiecuje. Jezus powiedział: „ Powiedziałem wam to wszystko, abyście we mnie mieli pokój. Tu na ziemi doznacie wielu udręk i smutków. Ale miejcie odwagę, bo Ja zwyciężyłem świat ” (J 16,33).

Nie znajdziesz w Piśmie Świętym fragmentu, w którym Bóg obiecuje pomóc swojemu ludowi znaleźć łatwą drogę wyjścia. Znajdziesz jednak słowa Mojżesza skierowane do ludu Bożego przygotowującego się do podboju Ziemi Obiecanej: „Pan wyda w twoje ręce lud, który tam mieszka, a ty uczynisz z nim, jak ci nakazałem. Bądź więc mężny i mocny! Nie bój się i nie lękaj się przed nimi, gdyż Pan, Bóg twój, sam pójdzie przed tobą i nie opuści cię ani nie porzuci” (Pwt 31,5–6).

Jeśli oddasz się Panu, możesz spodziewać się kłopotów. Co ważniejsze jednak, możesz oczekiwać, że Bóg będzie z tobą przez nie przechodził.

| 23.10.2026 >

Pytanie do refleksji: Kiedy doświadczyłeś obecności Boga pośród trudności w swoim życiu?

Różnice płciowe: perspektywy biologii, medycyny i psychiatrii

Dlaczego neurobiologia pokazuje, że różnice między płciami są zbyt głębokie, by można było oddzielić płeć biologiczną, i dlaczego medyczna korekta nie jest rozwiązaniem problemu dysforii płciowej.

Aaron Kheriaty, lekarz medycyny
20 października 2026 r.

Oryg.: TUTAJ

Poniższy tekst został pierwotnie opublikowany jako rozdział w książce Man and Woman in the Order of Creation i jest przedrukowywany tutaj za zgodą wydawcy.
( przyp. PZ. Zamieszczam tutaj fragment bardzo długiego artykuły, którego tłumaczenie pojawia się komputerze stacjonarnym. Bardzo rzeczowa i sensowna analiza badań naukowych i zdroworozsądkowe podejście do rzeczywistości.)

Naturam expellas furca, tamen usque recurret.
–Horacy , Listy , 1:10

Powyższy epigraf, łacińskie przysłowie poety Horacego, tłumaczy się następująco: „Możesz próbować wypędzić naturę widłami, a ona i tak zawsze powróci”. Albo, jak mawia mój kolega Bill Hurlbut ze Stanford University, lekarz i etyk: „ludzka natura zawsze odbija w dolnej części dziewiątej rundy”.

Moim celem jest przyjrzenie się temu, co nauka, medycyna i psychiatria mogą nam powiedzieć na temat biologicznych różnic między mężczyznami i kobietami, a także niektórym implikacjom tych różnic wykraczającym poza naszą rolę w reprodukcji.

Biologia i różnice płciowe
Różnice płciowe między mężczyznami i kobietami nie ograniczają się do narządów rozrodczych. Przenikają one przez wszystkie poziomy biologii człowieka – od subtelnych cech narządów i tkanek po różnice na poziomie komórkowym i molekularnym. Okazuje się, że poza narządami rozrodczymi, najbardziej zróżnicowanym pod względem płci narządem człowieka jest mózg . Różnice te mają charakter nie tylko fizyczny, ale także psychologiczny, wpływając na nasze funkcjonowanie poznawcze, behawioralne i emocjonalne.

Istnieją istotne i mierzalne różnice płciowe w naszym odczuwaniu emocji, pamięci, wzroku i słuchu. Mężczyźni i kobiety różnią się w percepcyjnym przetwarzaniu twarzy, odczuwaniu bólu, nawigacji, poziomie neuroprzekaźników w mózgu oraz wpływie hormonów stresu na nasz organizm. Jesteśmy podatni na różne choroby i różnie reagujemy na te same metody leczenia.

Wiele z tych różnic jest wrodzonych, a nie nabytych – są obecne od urodzenia i utrzymują się przez całe życie. Należy również pamiętać, że różnice te są subtelne i nie należy ich wyolbrzymiać, jak to się czasem zdarza w popularnych ujęciach tego zagadnienia – „Mężczyźni są z Marsa, a kobiety z Wenus” i tak dalej.

Występuje również znaczna zmienność wewnątrzpłciowa – cechy płciowe występują na krzywej dzwonowej, ze znacznym nakładaniem się między płciami. Jednym z błędów ideologii gender jest przekonanie, że mężczyzna z pewnymi typowo kobiecymi cechami lub zainteresowaniami jest „naprawdę kobietą” i odwrotnie. To nieprawda: jest on po prostu mężczyzną na końcu tej normalnie rozłożonej krzywej dzwonowej – chłopcem, który lubi balet, albo dziewczyną, która lubi piłkę nożną. I to wszystk

…
Dalsza część: TUTAJ

Codzienne rozważania_21.10.2026

Towarzysz w czasach kłopotów

Greg Laurie

„Powiedziałem wam to wszystko, abyście mieli we mnie pokój. Tu na ziemi będziecie mieli wiele prób i smutków. Ale miejcie odwagę, bo Ja zwyciężyłem świat” (J 16:33).

A Companion in Times of Trouble

Bóg mógł uchronić Daniela przed lwią jamą. Zamiast tego, Bóg uchronił Daniela w lwiej jamie. Bóg mógł uchronić Szadraka, Meszaka i Abed-Nega przed rozpalonym piecem. Zamiast tego, Bóg chodził z Szadrakiem, Meszakiem i Abed-Negiem w rozpalonym piecu. Jezus mógł uchronić swoich uczniów przed burzami na Jeziorze Galilejskim. Zamiast tego, towarzyszył im w tych burzach.
Może właśnie teraz masz kłopoty. Może boisz się lub nie jesteś pewien swojej przyszłości. Nie wiesz, co będzie dalej. Musisz zrozumieć, że nie jesteś sam. Bóg może nie sprawić, że twoje problemy znikną, ale będzie ci przez nie towarzyszył.

Continue reading →

Siła wyboru -1. Interwencja

The Church Without Walls

John Fenn
Tłum.: Tomasz S.

Czy kiedykolwiek brałeś udział w interwencji?
Interwencja najczęściej kojarzy się z sytuacją, w której członkowie rodziny i bliscy konfrontują osobę uzależnioną albo zmagającą się z problemami emocjonalnymi czy psychicznymi, mając nadzieję, że uświadomi sobie ona, iż potrzebuje pomocy. Podczas takiej interwencji przedstawiają fakty i wydarzenia z jej życia, by pomóc jej zobaczyć swą sytuację oczami innych, aby dostrzegła potrzebę uzyskania pomocy.

Przyjrzyjmy się interwencji w sprawie Tomasza
Ewangelie opisują, jak zmartwychwstały Pan ukazał się kobietom, które udały się do grobu z wonnościami, aby namaścić Jego ciało. Ewangelia Jana mówi, że Maria Magdalena zobaczyła odsunięty kamień, a następnie pobiegła powiedzieć o tym uczniom: „Zabrano Pana z grobu i nie wiem, gdzie Go położono” (J 20:2).

Piotr i Jan pobiegli więc do grobu. Jan dobiegł pierwszy, ale to Piotr wszedł do środka. Wersety 8–9 mówią, że uwierzyli temu, co powiedziała Maria, że ktoś zabrał ciało Jezusa. Werset 9 wyjaśnia: „Nie rozumieli bowiem jeszcze Pisma, które mówiło, że On ma powstać z martwych”. W tamtym momencie nie wierzyli jeszcze w zmartwychwstanie. Wbrew słowom popularnej pieśni wielkanocnej „He’s Alive” (On żyje) uwierzyli po prostu słowom Marii, że ktoś przeniósł ciało Jezusa.

Kiedy Piotr i Jan odeszli, Maria wróciła do grobu i właśnie tam ujrzała zmartwychwstałego Pana. Paweł napisze później w 1 Kor 15:5, że Pan ukazał się również Piotrowi. Wspomina o tym także Łukasz w Łk 24:34, choć Ewangelie nie opisują samego wydarzenia. Później tego samego dnia Jezus szedł z dwoma uczniami do Emaus, o czym opowiada Łukasz w 24 rozdziale. Następnie ukazał się pozostałym uczniom, kiedy tych dwóch zdawało im relację z tego, że widzieli Pana. Łk 24:42–43 mówi, że aby przekonać ich, iż nie jest duchem, Jezus zjadł przy nich kawałek pieczonej ryby i plaster miodu.

Wszyscy ci ludzie widzieli zmartwychwstałego Pana: kobiety przy grobie, dziesięciu uczniów oraz dwóch uczniów na drodze do Emaus. Jednak według J 20:24 nie było wśród nich Tomasza. Możemy jedynie przypuszczać, dlaczego go tam nie było, ale na pewno był zdruzgotany śmiercią Pana. Być może wydarzenia tamtego tygodnia tak bardzo nim wstrząsnęły, że potrzebował pobyć z tym sam. Cała jego teologia i wszystkie jego oczekiwania legły w gruzach. Bez względu na przyczynę, tego dnia nie był z żadnym z ludzi, z którymi przez ponad trzy lata dzielił życie.

J 20:24 mówi: „Tomasz, zwany Didymos, jeden z Dwunastu, nie był z nimi, kiedy przyszedł Jezus. 25 Pozostali uczniowie powiedzieli mu więc: «Widzieliśmy Pana!». Lecz on odpowiedział: «Jeżeli nie zobaczę na Jego rękach śladów gwoździ i nie włożę mojego palca w miejsce gwoździ, a mojej ręki w Jego bok – nie uwierzę»”.

Werset 26 mówi, że osiem dni później Tomasz był już z nimi. Bez wątpienia przez cały ten tydzień uczniowie wielokrotnie mówili mu, że widzieli Pana. Osiem dni świadectw! A jednak Tomasz powiedział: „Jeżeli nie zobaczę… nie uwierzę”. A potem, osiem dni później, wszyscy spotykają się w jednym pomieszczeniu. Czy możesz sobie wyobrazić wszystkich uczniów zgromadzonych wokół Tomasza – być może razem z kobietami, być może było tam kilkanaście lub nawet więcej osób – i wszystkich powtarzających mu, że widzieli zmartwychwstałego Pana? To właśnie jest interwencja. Każdy opowiedział o swoim doświadczeniu. Maria mówiła, że zabrano ciało. Inni opowiadali o biegu do grobu. Dwaj uczniowie z drogi do Emaus opowiadali, jak Jezus nagle pojawił się przed nimi i jak nawet jadł w ich obecności rybę i plaster miodu. A mimo to Tomasz nie chciał uwierzyć.

Continue reading →