Author Archives: pzaremba

Kozioł, który zabrał grzechy Izraela

(przyp. mój: Piotr Z. Nie jestem za promowaniem obchodzenia świąt z ksiąg Mojżesza przez chrześcijan z pogan (Dz. 15:28), ale to, co działo się ze szkarłatną nicią jest bardzo znamienne. Stąd poniższy artykuł.)

Jom Kipur, kozioł ofiarny i szkarłatna nić, która przestała bieleć

Tuvia Pollack
20 września 2026 r.
Oryg.: TUTAJ

Uwielbiam kozy. Uważam, że są najwspanialsze ze wszystkich. I jestem taka szczęśliwa, że już nie spychamy ich z klifów, jak to robiliśmy, gdy karmazynowa nić robiła się biała.

Och, nie masz pojęcia, o czym mówię? No to zapnijcie pasy, bo Jom Kipur, Dzień Przebłagania, znów nadszedł. Tego dnia pościmy przez 24 godziny, wspominając nasze grzechy i prosząc Boga i ludzi o przebaczenie. Nakazano to w Księdze Kapłańskiej 23:26-32. To jedyny dzień w roku, w którym Bóg dokonuje przebłagania za grzechy każdego człowieka.

Piszę z Jerozolimy dla chrześcijan, którzy chcą zetknąć się z Pismem Świętym w jego oryginalnym, żydowskim kontekście. Dla tych, którzy wiedzą, że pod powierzchnią kryje się coś więcej.

Czy na pewno?
Możesz powiedzieć, że Jeszua uczynił to raz na zawsze na krzyżu i będziesz miał rację. Możesz powiedzieć, że to święto jest nieistotne w erze Nowego Przymierza i będziesz miał rację. Moim kontrargumentem byłby apostoł Paweł. „Badajcie samych siebie, czy trwacie w wierze” (2 Koryntian 13:5). Dlaczego nie wygospodarować czasu raz w roku na post i nie robić tylko tego? I dlaczego nie wykorzystać konkretnego czasu, który Bóg już na to wyznaczył? Więcej o tym później.

Szczegółowe instrukcje dotyczące tego dnia znajdują się w Księdze Kapłańskiej 16. To jedyny raz w roku, kiedy arcykapłan wchodził do Miejsca Najświętszego. Istniał rozbudowany system ofiar i rytuałów, które należało wykonywać we właściwy sposób. Jednym z rytuałów opisanych w Torze było przyprowadzenie dwóch kozłów i rzucanie między nimi losów. Jeden był „dla Pana”, a drugi „dla Azazela”. Po angielsku kozioł ofiarny.

(Przypis dla nerdowskich dygresji dla tych, którzy chcą wpaść ze mną w tę króliczą norę Azazela – Istnieją różne koncepcje co do tego, co oznacza Azazel, czy to zły duch pustyni, upadły anioł wspomniany w Księdze Henocha, przezwisko Szatana, a może pochodzi od „ez-azal”, „kozioł panowania” w języku aramejskim. Albo może po prostu „ez-El” – kozioł Boży. Niektórzy mówią, że został nazwany na cześć dwóch Nefilim o imieniu Uza i Azal, z czasów potopu. W starym greckim tłumaczeniu, Septuagincie, jest powiedziane „kozioł odejścia”, a w angielskich tłumaczeniach ten kozioł był nazywany „kozłem ofiarnym”, w oparciu o grecką interpretację i staroangielskie słowo oznaczające ucieczkę lub odejście. Koniec przypisu dla nerdów).

Składali w ofierze kozła, który otrzymał los „dla Boga”, podczas gdy grzechy ludu symbolicznie obciążały kozła ofiarnego, a następnie wypędzali go na pustynię (werset 10).

Biblia nie mówi, że róg kozła ofiarnego był owinięty szkarłatnoczerwoną nicią. A jeśli Bóg odpuszczał grzechy ludu, nić ta stawała się biała dzięki cudowi, zgodnie z Księgą Izajasza 1:18: „Choć wasze grzechy będą jak szkarłat, jak śnieg zbieleją; choć będą czerwone jak purpura, jak wełna staną się białe”. Ta szkarłatna nić nazywała się „Leszon ha-Zehorit”.

Skoro nie ma tego w Biblii, skąd o tym wiemy? Bo możemy o tym przeczytać w Misznie, najwcześniejszej części Talmudu. Została ona spisana w latach 200. n.e., ale zachowała tradycje dotyczące rytuałów Świątyni sprzed jej zburzenia, więc tradycja ta może odzwierciedlać praktyki pamiętane z okresu Drugiej Świątyni.

Teraz, oni tak naprawdę nie wysłali kozła ofiarnego, aby błąkał się i głodował na pustyni, ponieważ wtedy wkraczałby on na tereny zamieszkane i przynosił grzech z powrotem. Nie, mieli system, w którym ktoś towarzyszył kozłowi na pustynię na wschód od Jerozolimy, mijając po drodze punkty z jedzeniem i noclegiem, aż dotarli na Górę Montar, około 9 mil dalej, gdzie człowiek towarzyszący kozłowi zepchnął go z klifu. Jedno ze źródeł mówi, że przywiązali szkarłatną nić wokół jego rogu w świątyni, a zanim kozioł został zepchnięty w dół klifu, osoba, która go przyniosła, odcięła połowę nici i przywiązała ją do skały. Następnie, po zepchnięciu, nić stała się biała. Inne źródło mówi, że pozwolili nici zawisnąć w świątyni i tam sprawdzali, czy stała się biała.

Jeśli nić pozostawała czerwona, był to zły omen. Oznaczało to, że Bóg z jakiegoś powodu nie przebaczył ludziom grzechów.

A teraz posłuchajcie – jedno ze źródeł w Talmudzie głosi, że „przez czterdzieści lat poprzedzających zniszczenie Świątyni nić nie stała się biała”.

Continue reading →

Codzienne rozważania_03.10.2026

Rzucanie wątpliwości

Greg Laurie
„Wąż był najsprytniejszym ze wszystkich dzikich zwierząt, jakie stworzył Pan Bóg. Pewnego dnia zapytał kobietę: „Czy Bóg rzeczywiście powiedział, że nie wolno wam jeść owoców z żadnego drzewa w ogrodzie?””
(Rdz 3:1).

Casting Doubt

Krótko przed śmiercią komik W.C. Fields został zauważony, jak przewraca strony Biblii. Kiedy ktoś zapytał go, co robi, Fields odpowiedział: „Szukam luk prawnych”.

Podobnie, myślę, że diabeł od dawna zapoznawał się z Biblią, szukając luk. W Ogrodzie Eden przeinaczył słowa Boga, aby dopasować je do swoich celów. Diabeł przekazał Adamowi słowa Boga, które nakazywały mu jeść z każdego drzewa w Ogrodzie – z jednym wyjątkiem – i przeinaczył je, przekształcając w zakaz mający na celu podważenie Bożej dobroci.
Diabeł powiedział Ewie: „Gdyby Bóg naprawdę cię kochał, pozwoliłby ci jeść z każdego drzewa, jakie zechcesz. Ale skoro powiedział, że nie możesz jeść z drzewa poznania dobra i zła, to najwyraźniej cię nie kocha”.

Werset brzmi następująco: „ A wąż był najroztropniejszy ze wszystkich dzikich zwierząt, które Pan Bóg stworzył. Pewnego dnia zapytał kobietę: «Czy rzeczywiście Bóg powiedział, że nie wolno wam jeść owoców ze wszystkich drzew tego ogrodu?» ” (Księga Rodzaju 3:1).

Zauważysz, że pierwsze zapisane słowa diabła skierowane do Ewy – a właściwie jego pierwsze zapisane słowa w całej Biblii – kończą się znakiem zapytania: „Czy Bóg naprawdę powiedział…”. Mają one na celu zakwestionowanie Bożej miłości. Diabeł cytował Boga, ale całkowicie przeinaczył Jego słowa.

To samo uczynił, kusząc Jezusa na pustyni. „Wtedy diabeł zaprowadził Go do miasta świętego, Jerozolimy, na szczyt świątyni i rzekł: «Jeśli jesteś Synem Bożym, skocz! W Piśmie bowiem napisano: Aniołom swoim rozkaże, aby cię strzegli, i będą cię nosić na rękach, abyś nie uraził swojej nogi o kamień»” (Ewangelia Mateusza 4:5–6, NLT). Diabeł cytował Psalm 91:11–12, choć pominął nie tylko fragment oryginalnego tekstu, ale także kontekst fragmentu.

Zauważ, że w przypadku Ewy kwestionował Słowo Boże. Nie zaprzeczył, że Bóg przemówił. Po prostu wątpił, czy Bóg rzeczywiście powiedział to, co Ewa myślała, że powiedział. Właśnie to diabeł zrobi ze Słowem Bożym. Przeinaczy je. Zniekształci je. I zasieje ziarno wątpliwości w naszych umysłach, abyśmy je kwestionowali.

Sposób na przeciwstawienie się jego strategiom znajdujemy w Psalmie 119:11: „Słowo Twoje ukryłem w sercu moim, abym nie zgrzeszył przeciwko Tobie” (NLT). Im lepiej znamy Słowo Boże, im głębiej je zakorzenimy w naszym życiu, tym trudniej naszemu wrogowi wykorzystać je przeciwko nam.

Pytanie do refleksji: Jak wyglądałoby ukrywanie Słowa Bożego w twoim sercu w twoim życiu?

Oszustwo otaczające podziały

Francis Frangipane

Nie mogę zaproponować żadnego politycznego rozwiązania podziałów. Ostatecznie, jeśli osiągnięcie podobieństwa do Chrystusa nie wystarczy, nie mam innego rozwiązania. Jestem człowiekiem poszukującym charakteru Chrystusa. Piszę do ludzi, którzy podzielają moją pasję. Jeśli to czytasz, ale nie zależy ci na upodobnieniu się do Chrystusa, naprawdę nie mam ci nic do zaoferowania w kwestii rozłamów. Upodobnienie się do Chrystusa to jedyny sposób, aby ich uniknąć lub się z nich wyleczyć.

Niech Słowo będzie Prawdą
Biblia wiele mówi o jedności. Jednak nie znalazłem jeszcze ani jednego przykładu w Nowym Testamencie, w którym Pismo zachęcałoby odrodzonych chrześcijan do oddzielenia się od Kościoła lub jego podziału. Słyszałem wiele fragmentów Pisma Świętego wyrwanych z kontekstu i przeinaczonych, by służyły celowi podziału, ale w tym kontekście nigdzie nie widzę Ducha Świętego mówiącego swojemu ludowi, że słuszne jest oddzielenie się od innych niedoskonałych chrześcijan.

Przyjrzyjmy się zatem niektórym fragmentom Pisma Świętego, którymi ludzie usprawiedliwiali podział Kościoła. Często cytowane jest napomnienie Pawła: „Wyjdźcie spośród nich i odłączcie się” (2 Kor 6,17). Apostoł nie mówił jednak o oddzieleniu od innych chrześcijan. Jego celem było raczej ostrzeżenie chrześcijan przed „nierównym jarzmem” z poganami lub „niewierzącymi” (2 Kor 6,14-15 KJV). Co ciekawe, imię „faryzeusz” dosłownie oznacza „oddzielony”. Wśród nich widzimy doskonały przykład tego, jak pycha i samouwielbienie sprawiają, że uważamy się za bardziej duchowych niż inni ludzie.

Kolejne historyczne nieporozumienie pochodzi z 1 Kor 11, gdzie Paweł zdaje się przyznawać, że rozłamy i podziały były niemal konieczne. Napisał: „Słyszę, że istnieją rozłamy między wami, i po części wierzę. Muszą bowiem być wśród was rozłamy, aby ci, którzy są wypróbowani, stali się pośród was widoczni” (1 Kor 11,18b-19). Z pewnością, sama w sobie, idea, że „muszą być też rozłamy… aby ci, którzy są wypróbowani, stali się widoczni”, uzasadnia ideę rozłamów i podziałów. Oczywiście ci, którzy odłączają się od innych, zawsze utożsamiają się z „tymi, którzy są wypróbowani”.

Jednak rzeczywisty kontekst wersetu ujawnia prawdziwą percepcję apostoła. Oto cały werset osiemnasty: „Po pierwsze, słyszę, że kiedy schodzicie się jako Kościół, zdarzają się między wami rozłamy, i po części temu wierzę”.

Posłuchaj uważnie dominującego, dominującego kontekstu Pawła: „Kiedy jednoczycie się jako Kościół, słyszę, że istnieją podziały. Nie pomylcie się z jego przemową otwierającą. Nie rozstali się. Nadal byli zjednoczeni. Paweł nie usprawiedliwiał podziałów między nimi; pisał konkretnie, aby je naprawić. Ale chociaż jeden identyfikował się z Pawłem, a drugi z Apollosem lub Kefasem, nadal „zjednoczyli się jako Kościół”.

Każdego tygodnia wszyscy chrześcijanie w Koryncie spotykali się na nabożeństwie. Podczas tego spotkania mieli również ucztę miłości i cotygodniową komunię. To właśnie tutaj, w zarządzaniu żywnością, podzielili się na kliki i frakcje. Niektórzy rzeczywiście starali się skupić na znaczeniu Wieczerzy Pańskiej, podczas gdy inni jedli ile mogli podczas wspólnego posiłku (1 Kor 11,20-22.33-34). Paweł nie sankcjonował ich podziałów; przyznawał, że bardziej żarłoczni chrześcijanie stali się odrębną grupą w kościele, spiesząc się do jedzenia przed innymi. W przeciwieństwie do tego, chrześcijanie, którzy z szacunkiem czekali, również stali się grupą – ale wszyscy byli nadal zjednoczeni, spotykając się razem jako kościół Chrystusa.

Przez cały ten list Paweł niezmiennie koncentrował się na eliminowaniu podziałów i braku jedności. Jest absolutnie nie do pomyślenia, żeby aprobował podziały między nimi. Już w następnym rozdziale Paweł ponownie porusza temat jedności, posługując się analogią do ciała współzależnego i zjednoczonego. Wszystko, co napisał do tego momentu, zostało ujęte w jego podsumowującej myśli w wersecie 25. Wsłuchaj się ponownie w jego serce:

„Aby nie było rozdwojenia w ciele, lecz żeby poszczególne członki troszczyły się o siebie nawzajem” (1 Kor. 12:25).
Umiłowani, to słowo przetłumaczone jako „schizma” w Biblii Króla Jakuba (oddane jako „podział” w Biblii Nowego Testamentu), w języku greckim oznacza „rozłam”. Dosłownie tłumacząc, Paweł mówi: „Nie powinno być rozłamu w ciele”. Której części słowa „nie” nie rozumiemy? Jedność jest głównym tematem Pierwszego Listu do Koryntian. Jak można szczerze zignorować całe rozdziały o jedności i wyrwać połowę wersetu z kontekstu, aby uzasadnić rozłam? To celowe oszustwo.

Celem jest jedność
We wszystkim, co Nowy Testament głosi chrześcijanom – we wszystkich listach i pasterskich Pawła i innych apostołów – wezwanie jest jasne i nieomylne, zmierzające do jedności, a nie do podziałów. Wieje huragan duchowego wiatru, który kieruje Kościół ku jedności z Chrystusem, a dzięki Chrystusowi – jedności między sobą. Powtarzające się napomnienia wynikają z braku jedności i sekciarstwa.

Continue reading →

Codzienne rozważania_02.10.2026

Subtelnie złowrogi

Greg Laurie

„Ale mnie to nie dziwi! Nawet Szatan przebiera się za anioła światłości” (2Kor 11:14).

Subtly Sinister

Kiedy byłem dzieckiem, kolekcjonowałem węże. Nie wiem dlaczego, ale fascynowały mnie. Miałem ich mnóstwo. Czytałem książki o wężach. Wychodziłem na poszukiwanie węży i przynosiłem je do domu. Wielokrotnie zostałem ukąszony. Odkryłem, że tak naprawdę nigdy nie wiadomo, co wąż myśli. Węże nie są ekspresyjnymi stworzeniami; to zmiennocieplne gady.

Węże nie są jak psy. Z psem w każdej chwili wiesz, na czym stoisz. Kiedy pies patrzy na ciebie z wysuniętym językiem i merdącym ogonem, wiesz, że jest przyjazny. Ale jeśli pies szczerzy zęby, a sierść na grzbiecie zaczyna mu się jeżyć, to wiesz, że nie jest zadowolony. Z psem zawsze wiesz, na czym stoisz.

Ale z wężem nigdy nic nie wiadomo. Wąż ma cały czas ten sam wyraz twarzy. Wąż nagle cię ugryzie, a ty nawet się nie spostrzeżesz.

W Księdze Rodzaju 3:1 czytamy: „Wąż był najchytrzejszy ze wszystkich dzikich zwierząt, które Pan Bóg stworzył” (NLT).
Był przebiegły, ponieważ nie ujawniał swoich intencji. Jego podejście ukrywało jego prawdziwy cel. Nie pojawił się i nie powiedział: „Cześć, jestem diabłem. Może o mnie słyszałeś. Nienawidzę Boga, nienawidzę ciebie i chcę cię zniszczyć. Zastanawiałem się, czy chciałbyś się spotkać. Mam kilka pomysłów”.

Continue reading →

Wycieraczkowe chrześcijaństwo osiąga kolejne dno

Fiasco arcybiskupki 11 września było przerażające, ale stanowiło dopiero pierwszy z trzech aktów podporządkowania się chrześcijan islamowi.

Raymond Ibrahim
Oryg.: TUTAJ
21 września 2026 r.

W ostatnim czasie można było zaobserwować wiele bezwstydnych wybuchów chrześcijaństwa-wycieraczki . (Określenie to definiuję jako przekonanie, podzielane przez zbyt wielu chrześcijan, że ich wiara zaczyna się i kończy na tym, że zachowują się jak wycieraczki, którymi wszyscy – zwłaszcza niechrześcijanie – wycierają sobie stopy.)

Najbardziej oczywiste zdarzenie miało miejsce w Wielkiej Brytanii (tak, szok ).

11 września Kościół Anglii przyznał nagrodę „międzywyznaniową” pakistańskiemu duchownemu muzułmańskiemu, który w 2007 r. publicznie nazwał bin Ladena „Saifullah” (Mieczem Allaha) za prowadzenie dżihadu przeciwko „niewiernym” i który opowiada się za pakistańskimi prawami o bluźnierstwie, umożliwiającymi powszechne prześladowania chrześcijan.

„Ironia” jest jeszcze gorsza: nagroda, którą „arcybiskup” Sarah Mullally wręczyła muzułmańskiemu duchownemu, została nazwana na cześć krzyżowca, który walczył u boku Ryszarda Lwie Serce w Trzeciej Krucjacie.

Po nieuniknionym zamieszaniu Mullally po cichu cofnęła nagrodę bez przeprosin, pozostawiając po sobie jedynie niezapomniany obraz siebie – „przywódczyni” Kościoła Anglii – uśmiechającej się obok duchownego, który wychwalał bin Ladena i jego żonę ubraną w nikab, w dwudziestą piątą rocznicę dnia, w którym bin Laden zorganizował morderstwo prawie 3000 Amerykanów.

To jednak był dopiero początek. Tego samego dnia, w którym nagrodę cofnięto, w innych częściach Europy wybuchł jeszcze bardziej rażący – choć znacznie mniej nagłośniony – przejaw chrześcijaństwa na wycieraczce .

Katolicki Uniwersytet w Leuven zainaugurował swój oficjalny rok akademicki mszą świętą w kościele św. Piotra, której towarzyszył muzułmański muezin, który odprawiał arabskie wersety z Koranu .

Pamiętajmy, że jest to ta sama księga, która naucza muzułmanów, że Chrystus nigdy nie został ukrzyżowany, nigdy nie zmartwychwstał i w żaden sposób nie jest Bogiem ani Synem Bożym (zobacz Koran 4:171, 4:157, 5:72, 5:116, 9:30, 19:35).
Innymi słowy, jest to ta sama księga, która potępia Ewangelię jako fałszerstwo — nie wspominając o wezwaniu muzułmanów do walki i podporządkowania sobie wszystkich chrześcijan za szerzenie kłamstwa (9:29).

Continue reading →

Codzienne rozważania_01.10.2026

Nieustający sprzeciw

Greg Laurie
„Bądź czujny! Strzeż się swojego wielkiego wroga, diabła. Krąży jak ryczący lew, szukając kogo pożreć” (1Ptr 5:8).

Relentless Opposition

Biblia nie mówi nam, jak długo Adam i Ewa mieszkali w Ogrodzie Eden, zanim pojawiła się pokusa. Diabeł z pewnością usłyszał ostrzeżenie Boga skierowane do Adama: „Z każdego drzewa tego ogrodu możesz jeść do woli, z wyjątkiem drzewa poznania dobra i zła. Jeśli zjesz z niego owoc, z pewnością umrzesz” (Rdz 2,16–17 NLT). W narracji z Księgi Rodzaju kusiciel pojawia się niemal natychmiast ze swoim przebiegłym sposobem bycia.

Jego natychmiastowe pojawienie się przypomina mi przypowieść Jezusa o siewcy z Ewangelii Mateusza 13. Gdy rolnik rozrzuca ziarno, część z niego spada na ścieżkę. Ptaki szybko nadlatują i pożerają je, zanim zdąży wyrosnąć.

Jeśli kiedykolwiek zostawiłeś frytkę przed McDonaldem w miejscu, gdzie jest dużo ptaków, prawdopodobnie potrafisz sobie wyobrazić tę scenę. Ptaki nagle pojawiają się znikąd. Jeśli mieszkasz w pobliżu plaży, wiesz, że mewy przylecą i odlecą z twoim lunchem, małym psem lub dziećmi.

Jezus powiedział: „Ziarno, które padło na drogę, oznacza tych, którzy słuchają orędzia o Królestwie i nie rozumieją go. Potem przychodzi Zły i porywa ziarno zasiane w ich sercach” (Ewangelia Mateusza 13,19). To jeden z wielu powodów, dla których powinniśmy modlić się za ludzi, którzy dopiero co przyjęli Chrystusa. Diabeł będzie stał u ich drzwi z pokusami, wątpliwościami i nawałnicą innych rzeczy.

Pamiętaj, że gdziekolwiek Bóg błogosławi, diabeł będzie się sprzeciwiał – natychmiast. Nie będzie czekał roku. Nie będzie czekał miesiąca. Może nawet nie będzie czekał godziny.

Continue reading →

Dżihad kontra krucjata: pięć kluczowych różnic

Dlaczego „główny nurt historii” uczy czegoś zupełnie odwrotnego od rzeczywistości?

Raymond Ibrahim
Oryg.: TUTAJ

Historyczne krucjaty przeciwko islamowi zawsze były i są demonizowane i zniekształcane w sposób mający na celu oczyszczenie z zarzutów dżihadystycznego terroru.

„Jeśli nie zaczniemy się wywyższać” – ganił Amerykanów w 2015 roku Barak Obama za nadmierną krytykę okrucieństw Państwa Islamskiego – „i nie będziemy uważać, że to [ścinania głów, niewolnictwo seksualne, ukrzyżowanie, pieczenie ludzi] jest czymś wyjątkowym, pamiętajmy, że w czasie wypraw krzyżowych i Inkwizycji ludzie dopuszczali się strasznych czynów w imię Chrystusa”.

Inni, głównie akademicy i samozwańczy „eksperci”, twierdzą, że krucjaty są jednym z głównych powodów, dla których współcześni muzułmanie wciąż są wściekli. Jak ujął to już niesławny profesor Uniwersytetu Georgetown, John Esposito:

Minęło pięć wieków pokojowego współistnienia [islamu i chrześcijaństwa], zanim wydarzenia polityczne i gra o władzę między cesarzem a papieżem doprowadziły do trwającej przez stulecia serii tak zwanych świętych wojen, które skonfliktowały chrześcijaństwo z islamem i pozostawiły trwałe dziedzictwo nieporozumień i nieufności.

Ta charakterystyka nie ogranicza się jednak do abstrakcyjnych teorii; nadal wywiera głęboki wpływ na psychikę ludzi Zachodu na całym świecie. Tak więc w 1999 roku, z okazji dziewięćsetnej rocznicy zdobycia Jerozolimy przez krzyżowców, setki pobożnych protestantów wzięło udział w tzw. „marszu pojednania”, który rozpoczął się w Niemczech, a zakończył w Jerozolimie. Po drodze nosili koszulki z arabskim napisem „Przepraszam”. Oficjalne oświadczenie:

Dziewięćset lat temu nasi przodkowie nieśli imię Jezusa Chrystusa w bitwach na Bliskim Wschodzie. Napędzani strachem, chciwością i nienawiścią… Krzyżowcy unieśli sztandar Krzyża nad waszym ludem… W rocznicę pierwszej Krucjaty… pragniemy pójść śladami Krzyżowców, przepraszając za ich czyny… Głęboko żałujemy okrucieństw popełnionych w imię Chrystusa przez naszych poprzedników. Wyrzekamy się chciwości, nienawiści i strachu i potępiamy wszelką przemoc dokonaną w imię Jezusa Chrystusa.

Wielką ironią głównego nurtu potępiania historycznych krucjat jest to, że gdy poważnie się przyjrzeć samym krucjatom – czym były, co je inspirowało i uzasadniało, kto miał prawo w nich uczestniczyć itd. – a następnie porównać je z historycznym dżihadem, to nie tylko krucjaty okazują się całkowicie słusznymi; całe oskarżenie Zachodu o jego rzekome krzywdy wobec islamu – przeszłe i obecne – rozpada się.

Jeśli wydaje Ci się to niedorzeczne, rozważ pięć kluczowych różnic.

Sprawiedliwa wojna
Po pierwsze, krucjaty były produktem teorii wojny sprawiedliwej, której fundamentalnym kryterium jest to, że wojny „muszą być obronne lub służyć odzyskaniu należnego im posiadania”, cytując historyka krucjat Christophera Tyermana. „Chrześcijańscy wojownicy”, rozwija Joseph O’Callaghan, historyk rekonkwisty, „byli wzywani do odzyskania ziem, niegdyś do nich należących, ale teraz niesłusznie zajmowanych przez muzułmańskich intruzów, oskarżonych o uciskanie chrześcijaństwa i rabowanie kościołów”. W związku z tym „chrześcijanie, przekonani o słuszności swojej sprawy i o tym, że Bóg jest po ich stronie, stawili czoła wrogowi”.

Tak pewni słuszności swojej sprawy, przednowocześni Europejczycy nigdy nie omieszkali wyjaśnić jej muzułmańskim przeciwnikom. Przed rozpoczęciem oblężenia Lizbony arcybiskup Bragi João wezwał muzułmanów do poddania się, ponieważ „niesprawiedliwie władali naszymi miastami i ziemiami już od 358 lat”, oraz do „powrotu do ojczyzny Maurów, skąd przybyli, zostawiając nam to, co nasze”.

Pięćdziesiąt lat wcześniej, tysiące mil na wschód, Piotr Pustelnik posłużył się tą samą logiką, aby wyjaśnić muzułmańskiemu dowódcy, dlaczego to krzyżowcy, a nie muzułmanie, mogli siłą zająć starożytne chrześcijańskie miasto Antiochię: ponieważ było ono chrześcijańskie od sześciu wieków przed inwazją islamu.

Continue reading →